Ormiańska Liturgia

05 lipca 2020 r. godz. 11:00
Kaplica Matki Bożej
ul. Łazienkowska 14

Witamy na nowej stronie www.dziedzictwo.ormianie.pl

Szanowni Państwo! Po prawie 13 latach rozstajemy się ze starym wydaniem strony Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich. Zmiana ta podyktowana jest względami technicznymi. Od 14 lutego 2020 roku zapraszamy na nową z wyglądu stronę, która oczywiście działa pod...

Kalendarz Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich na rok 2020

Podobnie jak w latach ubiegłych, Fundacja Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich wydała swój kalendarz. Tegoroczny prezentuje wizerunki i biogramy 13 świętych i błogosławionych, czczonych w Kościołach ormiańskich - katolickim i apostolskim. W kalendarium, oprócz imion...

Nagroda KLIO dla Ormiańskiej Polski

Na XXVIII Targach Książki Historycznej "Ormiańska Polska" została wyróżniona nagrodą KLIO w kategorii edytorskiej... Na Zamku Królewskim w Warszawie, 28 listopada 2019 r., odbyła się uroczystość otwarcia XXVIII Targów Książki Historycznej oraz wręczenia nagród KLIO....

GALERIE ZDJĘĆ

NASZE PUBLIKACJE

AKTUALNOŚCI

Romuald Karaś opowiada o swojej pasji do Armenii

ReportazRomuald Karaś jest reportażystą i publicystą związanym początkowo z Puławami i Lublinem, gdzie pisał dla lokalnych gazet, w tym dla „Sztandaru Ludu”. Był dziennikarzem m.in. w „Tygodniku Kulturalnym”, czy „Walce Młodych”, a także autorem słuchowisk, audycji radiowych i programów telewizyjnych. Zapiski ze współczesności był to cykl audycji, w których słuchacze mają możliwość zaznajomienia się z gościem programu – bohaterem tygodnia. Pisarze, artyści, naukowcy snują biograficzne wspomnienia lub dzielą się przemyśleniami i refleksjami na temat różnych zjawisk współczesnego świata. Tutaj reportażysta przywołuje bogatą historię Armenii opisaną przez Mojżesza z Chorenu, zwanego „ormiańskim Herodotem” i wskazuje na rolę religii chrześcijańskiej w ormiańskiej historiozofii. W tej samej audycji radiowej wspomina spotkanie z spotkanie i wynikłą z niego przyjaźń z genialnym szachistą. Nagranie pochodzi z 2006 roku i znajduje się w zasobach “NINATEKI”. Zamieszczamy link do odsłuchania audycji: ninateka.pl

O parafii stanisławowskiej w Przeglądzie Wschodnim

Przeglad_WschW zeszycie 2(58) kwartalnika Przegląd Wschodni, znajdujemy tekst Marcina Tyszki, który omawia działalność parafii ormiańskokatolickiej w Stanisławowie. Pełny tytuł artykułu to: “Przed zagładą; Z dziejów Parafii Ormiańskokatolickiej w Stanisławowie w ostatnich latach jej istnienia”. Marcin Tyszka, m.in. na podstawie dokumentów dostępnych w Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich, omawia najważniejsze wydarzenia z życia parafii, kreśli jej wizerunek w ostatnich latach niepodległości i czasu okupacji. Przytacza informacje o stałych nabożeństwach ale i o odbywających się uroczystościach związanych z kalendarzem liturgicznym. Przytacza relacje z najważniejszych wydarzeń, m.in. z koronacji obrazu Matki Boskiej Łaskawej w 1937 roku, które było wyjątkową uroczystością w życiu parafii i miasta Stanisławowa. Z zamieszczonego tekstu widzimy jak lata okupacji wpłynęły na wymuszoną redukcję działań, w dużej mierze ograniczających się do nabożeństw błagalnych, i mszy w intencjach “o szczęśliwy powrót…”. Autor zauważa ogromne zaangażowanie działających tu duszpasterzy, mimo utrudnień jakie rodziły się w związku z tragicznymi czasami.
W tym samym numerze Przeglądu Wschodniego Dariusz Maciak przygotował kronikę najważniejszych wydarzeń z lat 2016-2018, jakie miały miejsce w różnych ośrodkach w Polsce, a związanych z obchodami 650. rocznicy wydania przywileju z 1367 r., dla polskich Ormian przez króla Kazimierza Wielkiego.

Odeszli do wieczności…

Urodzona w 1942 r. we Lwowie, ochrzczona w katedrze ormiańskiej przez ks. infułata Dionizego Kajetanowicza. Mając zaledwie kilka miesięcy utraciła ojca, który został uwieziony w KL Auschwitz, a następnie zginął w styczniu 1945 r. w “Marszu Śmierci”. Po wojnie, jak wielu Ormian lwowskich, zamieszkała w Gliwicach. Ukończyła studia w Akademii Medycznej. Czynnie zaangażowana w życie parafii ormiańskokatolickiej i Związek Ormian w Polsce im. Ks. Abpa Józefa Teodorowicza

Córce, Drogiej Koleżance, Ani Olszańskiej
składamy wyrazy najszczerszego żalu i współczucia.

Pogrzeb odbędzie się w piątek 15 maja br. o g. 11.00
na Cmentarzu Centralnym przy ul. Kozielskiej 120 w Gliwicach.

Zespół Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich

 

“Mówią Wieki” o polskich Ormianach

MajoMówią Wieki_okładkawy numer magazynu historycznego Mówią Wieki poświęcony został Ormianom w Rzeczypospolitej.
Jednym z autorów zamieszczonych artykułów jest Jakub Kopczyński, redaktor naczelny wydawanego przez Fundację Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich kwartalnika “Awedis”.spis tresci-2

Redakcja magazynu, z powodu wyjątkowej sytuacji w jakiej aktualnie wszyscy się znajdujemy – proponuje: e-wersję dostępną na ekiosk.pl i nexto.pl
– wysyłkę egzemplarzy na terenie całej Polski, kontakt: prenumeratamw@gmail.com

Ze starych fotografii…

Kośiół_ormiański_Mohylów_PodolskiDzięki projektowi internetowemu EtoRetro.ru, odwiedzamy Mohylów Podolski, mamy wyjątkową okazję, aby zobaczyć na mało znanych, starych fotografiach, ormiański kościół katolicki Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny. Parafia w Mohylowie-Podolskim została powołana w 1742 roku. Przez kilka dziesięcioleci był katedrą ordynariatu mohylewsko-podolskiego ormiańskich katolików. Historia ordynariatu mohylewsko-podolskiego związana jest z trzecim rozbiorem Polski, kiedy lwowska archidiecezja ormiańskokatolicka, została terytorialnie podzielona granicą i do zaboru rosyjskiego przyłączono – Kamieniec, Żwaniec, Raszkow, Balta, Mohylów-Podolski. Siedzibą Ordynariatu początkowo był Kamieniec Podolski, przeniesiony z czasem do Mohylowa-Podolskiego. Administratorem ormiańskich katolików w Mohylowie-Podolskim i Ordynariuszem został mianowany w 1806 biskupem, mohylowski proboszcz, Józef Krzysztofowicz (ur. 1762, zm. 26 lutego 1816). Mohylow_Podolski1
Pod względem formy architektonicznej świątynia Mohylowska jest bardzo podobna do ormiańskich kościołów katolickich w Żwańcu, Stanisławowie, Raszkowie i Tyśmienicy. W opisie kościoła ormiańskiego w Mohylowie czytamy: „Kamień i światło, średniej wielkości … nazwane na cześć Niepokalanego Poczęcia Dziewicy. Po prawej stronie głównej zakrystii znajduje się cudowna ikona Matki Bożej … ma dwie dzwonnice … ”[M. Brzyszkian, “Podróż do Polski i innych obszarów zamieszkałych przez Ormian, potomkowie mieszkańców miasta Ani”, Wenecja, 1830] samvelazizian.livejournal.com

Odsyłamy do 6. numeru czasopisma poświęconego dziejom polskich Ormian – Lehahayer, w którym ukazał się materiał Maksyma Potapenki “Ormianie Mohylowa Podolskiego w świetle materiałów V rewizji 1795 roku.

119 rocznica śmierci abpa Izaaka Mikołaja Isakowicza

Rocznice w Wiki.Ormianie

abp_Issak_IsakowiczDzisiaj mija 119 rocznica śmierci abpa Izaaka Mikołaja Isakowicza, zwanego „Złotoustym”. Arcybiskup urodził się 6 czerwca 1824 w Łyścu, a zmarł 29 kwietnia 1901 we Lwowie. Był arcybiskupem lwowskiego obrządku ormiańskiego w latach 1882-1901, teologiem, filantropem, pisarzem, sławnym mówca i homiletykiem. Jako młody ksiądz od 1848 pełnił obowiązki kapłańskie w Tyśmienicy, po roku przeniesiony zostaje do Stanisławowa. Od 1861 powołany na stanowisko kapelana w Suczawie, skąd jako proboszcz wraca do Stanisławowa. Położył ogromne zasługi w odbudowie stanisławowskiego kościoła strawionego pożarem. Był już znany jako wspaniały kapłan, kaznodzieja i organizator. Kolejne stanowiska to: kanonik honorowy, później dziekan kapituły ormiańskiej we Lwowie, 12 stycznia 1882 jednomyślnie wybrany na stanowisko arcybiskupa lwowskiego. 1 maja 1901 r. pochowany w grobowcu na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie. Biogram tej niezwykle barwnej postaci na naszej stronie Wiki.Ormianie

Pamięć o rocznicy Ludobójstwa Ormian

NIEZAPOMINAJKA

Szanowni Państwo,

24 kwietnia to symboliczna data dla mniejszości Ormian. Tego dnia obchodzimy rocznicę ludobójstwa popełnionego na ludności ormiańskiej podczas I Wojny Światowej. W 105. rocznicę Genocydu Ormian Pracownicy Departamentu zapewniają o swej pamięci. Jej międzynarodowym znakiem – od 2015 r.- jest niezapominajka (ang. forget-me-not). Kwiat- symbol, łączący w sobie potrzebę pamięci z kolorem oznaczającym smutek.
Wzajemne relacje między obydwoma narodami mogą być wzorem do naśladowania dla innych. Należy podkreślić znaczącą rolę, jaką odegrali Ormianie w historii Polski (…) wielu z nich oddało życie za jej niepodległość (…)” Uchwała Sejmu RP z 24 listopada 2017 r.
Z poważaniem,
Andrzej Sosnowski
Z-ca Dyrektora Departamentu Wyznań Religijnych oraz Mniejszości Narodowych i Etnicznych

105. rocznica Ludobójstwa Ormian

NIEZAPOMINAJKA24 kwietnia 1915


Akcja wymordowania ludności ormiańskiej rozpoczęła się 24 kwietnia 1915 r. Aresztowano i zabito większość przedstawicieli ormiańskiej inteligencji. Następnym krokiem było przesiedlenie społeczności ormiańskiej z kolejnych rejonów Turcji do Mezopotamii i Syrii. Wiązało się to z wielotygodniowymi marszami przez pustkowia i pustynie, w czasie których przesiedleńców mordowano, rabowano i torturowano. Życie straciło w sumie ponad milion Ormian. Do dziś Turcja odmawia uznania tych masowych mordów za ludobójstwo.
23.04 w programie TVP Historia, o godz. 20:00, prezentowany był film poświęcony temu tematowi.Dostępny w sieci:
https://vod.tvp.pl/video/ludobojstwo-ormian,ludobojstwo-ormian,44148784

Ludobójstwo_OrmianKs. prof. Józef Naumowicz
– duszpasterz Ormian katolików
przekazał nam następujące przesłanie:

Zachęcam, byśmy 24 kwietnia w sposób szczególny
uczcili Dzień Pamięci o Ludobójstwie Ormian.
Nie możemy, jak co roku, gromadzić się przy chaczkarach w różnych ośrodkach w Polsce (Kraków, Wrocław, Gdańsk, Warszawa, itd.), by wspólnie się modlić, złożyć kwiaty, oddać hołd ofiarom. Nie możemy przejść ulicami miast z transparentami i flagami ormiańskimi w marszach pamięci, by nieustannie przypominać o tej tragedii. Możemy jednak tę pamięć kultywować indywidualnie czy w rodzinach.
Możemy także się modlić za ofiary tej Rzezi, o pokój, ale także modlić się do męczenników ormiańskich.

Chcę przypomnieć, że mamy świętych męczenników ormiańskich:

  • w 2001 r. został beatyfikowany w Watykanie przez Jana Pawła II Ignacy Maloyan ormiańskokatolicki arcybiskup Mardin w Turcji, który zginął śmiercią męczeńską. Uwięziony i straszliwie torturowany nie zgodził się przejść na islam.
    Przed rozstrzelaniem 11 czerwca 1915 r. odrzucił propozycję ocalenia życia za cenę wyrzeknięcia się swej wiary.
  • w sierpniu 2015 został beatyfikowany Flawian Michał Melki, syryjskokatolicki biskup zamordowany w czasie ludobójstwa Ormian i Asyryjczyków 29 sierpnia 1915 za odmowę przejścia na islam. Uroczysta beatyfikacja odbyła się w Libanie, ceremonii w imieniu papieża Franciszka przewodniczył kard. Angelo Amat
  • 23 kwietnia 2015 Ormiański Kościół Apostolski kanonizował ofiary ludobójstwa z początku XX wieku, uznając ich za męczenników. Z względu na ilość kandydatów na ołtarze była to, jak się uznaje, największa kanonizacja w dziejach chrześcijaństwa (1,5 mln. męczenników). Kanonizacji, wówczas w przeddzień setnej rocznicy tragicznych wydarzeń, dokonali w Eczmiadzynie dwaj ormiańscy katolikosi, Karekin II i Aram I, w obecności przedstawicieli innych wyznań, także przedstawicieli Kościoła Rzymskokatolickiego oraz Ormiańskatolickiego.Wspomnienie nowych świętych wyznaczono w apostolskim kalendarzu liturgicznym 24 kwietnia jako „dzień świętych męczenników, którzy ponieśli męczeńską śmierć za wiarę i ojczyznę podczas ludobójstwa Ormian”.
    Symboliczna niezapominajka – fioletowa, zarazem błękitna – niech będzie znakiem pamięci o tragedii, a zarazem o męstwie, chwale i wierze męczenników ormiańskich z lat 1915-1917, którzy zginęli za ojczyznę i wiarę chrześcijańską.

    24 IV będę się modlił indywidualnie przy chaczkarze na Skwerze Ormiańskim (Warszawa -Sadyba)
    oraz przy chaczkarze przy Świątyni Opatrzności Bożej (Warszawa- Wilanów)

    ks. Józef Naumowicz

 

 

 

 

15. rocznica uznania ludobójstwa Ormian przez Sejm RP

Fundacja Polsko-Ormiańska zainicjowała wystosowanie listu do Marszałek Sejmu RP, w 15. rocznicę podpisania przez Sejm Rzeczpospolitej Polski uchwały, uznającej ludobójstwo ludności ormiańskiej, dokonanego w czasie I wojny światowej w Turcji.

Załączamy list, który został podpisany przez wiele organizacji ormiańskich działających w Polsce. List_do_SEJMU

Dar do zbiorów Fundacji

Moneta_z imperium SasanidówJuż jakiś czas temu, od dra Andrzeja Glińskiego otrzymaliśmy ciekawe dary, a są nimi – prezentowana na zdjęciu – moneta z Imperium Sasanidów z przełomu VI/VII wieku, półgrosz litewski z 1512 r., denar węgierski z 1579 r. oraz dwie XIX wieczne mapy Kaukazu i Iranu.
Ofiarowane przedmioty pochodzą z kolekcji dziadka ofiarodawcy – bardzo  za nie dziękujemy.

Wirtualny Świat Polskich Ormian