Msza św. w Święto Objawienia i Chrztu Pańskiego

9 stycznia 2021, godz. 16:00
Kraków, kościół św. Mikołaja

Msza św. w Święto Objawienia i Chrztu Pańskiego

6 stycznia 2021, godz. 11:00
Kaplica Matki Bożej
Warszawa, ul. Łazienkowska 14

Kalendarz FKiDOP 2021

W tym wyjątkowym kalendarzu sięgnęliśmy do zasobów Archiwum Polskich Ormian prezentując po raz pierwszy w wersji drukowanej, bezcenną, unikatową publikację z roku 1937, jaką jest adres opracowany dla arcybiskupa Józefa T. Teodorowicza dla uczczenia jego 50 rocznicy...

Jasachy gminy Ormian lwowskich za lata 1598-1638 w języku ormiańsko-kipczackim w opracowaniu Krzysztofa Stopki

Ukazał się 2 tom serii "Pomniki dziejowe Ormian polskich" pt. Jasachy gminy Ormian lwowskich za lata 1598-1638 w języku ormiańsko-kipczackim w opracowaniu Krzysztofa Stopki. Redaktorem naukowym tomu jest Andrzej A. Zięba. Do publikacji dołączona jest cyfrowa wersja...

Pomoc dla Armenii

APEL O POMOC W Armenii coraz więcej uchodźców - ofiar konfliktu w Górskim Karabachu oraz Syrii. Zbliżająca się zima może być dla nich czasem katastrofy humanitarnej. Caritas Armenia prowadzi trzy ośrodki dla takich...

Ormiańskie pochówki na warszawskich Powązkach

Chcemy przypomnieć Państwu, że w naszym Archiwum Polskich Ormian znajduje się specjalne okno Cmentarz_Powązki w którym mamy możliwość odnalezienia miejsc pochówku Ormian na warszawskich Powązkach. Znajdziecie tam Państwo lokalizację na planie cmentarza, fotografię...

Witamy na nowej stronie www.dziedzictwo.ormianie.pl

Szanowni Państwo! Po prawie 13 latach rozstajemy się ze starym wydaniem strony Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich. Zmiana ta podyktowana jest względami technicznymi. Od 14 lutego 2020 roku zapraszamy na nową z wyglądu stronę, która oczywiście działa pod...

Nagroda KLIO dla Ormiańskiej Polski

Na XXVIII Targach Książki Historycznej "Ormiańska Polska" została wyróżniona nagrodą KLIO w kategorii edytorskiej... Na Zamku Królewskim w Warszawie, 28 listopada 2019 r., odbyła się uroczystość otwarcia XXVIII Targów Książki Historycznej oraz wręczenia nagród KLIO....

GALERIE ZDJĘĆ

NASZE PUBLIKACJE

AKTUALNOŚCI

Armenia Witolda Repetowicza – spotkanie w OBKOP

W najbliższy poniedziałek, to jest 25 stycznia 2021 roku o godzinie 17, Ośrodek Badań na Kulturą Ormiańską w Polsce zaprasza na kolejne spotkanie z cyklu „Moja Armenia, moi Ormianie”. Tym razem gościem Ośrodka będzie Witold Repetowicz. Tematy rozmowy to zarówno aktualna sytuacja Armenii po ostatniej wojnie o Arcach w 2020 roku, jak też losy Ormian i ich kultury na ziemiach dziś należących do Turcji, dziś zamieszkałych przez ludność muzułmańską, na których przed 1915 rokiem bujnie rozwijało się życie ormiańskie. Witold Repetowicz to zarówno wytrawny analityk zagadnień bezpieczeństwa oraz przemian demograficznych i politycznych na Bliskim Wschodzie i w Afryce, jak też reporter relacjonujący dramatyczne wydarzenia w tych regionach. Jego publikacje o Kurdach, Iraku i Syrii powstały na bazie naocznych obserwacji rozgrywających się tam konfliktów. W tym roku przypadła mu trudna rola relacjonowania polskim czytelnikom tragedii Arcachu. Rozmowę z Witoldem Repetowiczem będzie można śledzić na koncie FB oraz Youtube Ośrodka Badań na Kulturą Ormiańską w Polsce:

https://www.facebook.com/armenopolonia
https://www.youtube.com/channel/UCwFFez5QkG2KKZB9b3_L_YQ
http://pau.krakow.pl/index.php/pl/platforma-wymiany-naukowej-pau
Ośrodek Badań na Kulturą Ormiańską w Polsce serdecznie zaprasza.

Armienia W. Repetowicza

Pogrzeb śp. Tomasza Wartanowicza odbędzie 19 lutego 2021 r.

Jak już informowaliśmy, 5 stycznia 2021 z naszej ormiańskiej społeczności odszedł do Pana Tomasz Wartanowicz, a jego pogrzeb miał odbyć się 22 stycznia. Uroczystość – z powodów rodzinnych została przeniesiona na piątek, 19 lutego 2021 roku, g. 14.00 – DOM POGRZEBOWY NA CMENTARZU KOMUNALNYM PÓŁNOCNYM SALA A. 

Aktualności w Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich

Drodzy czytelnicy, przyjaciele, ofiarodawcy…
Od tego roku w Fundacji sporo zmian, zrezygnujemy z dotychczasowego banku, aktualnie jest nim wyłącznie:

BNP Paribas, nr konta na które można wpłacać dotacje na cele statutowe: 35 1600 1462 1890 8960 3000 0001

Kolejna ogromna zmiana, to w 15. roku działalności, Fundacja przeprowadza się do nowego lokalu,
który spełnia nasze oczekiwania i potrzeby.

Nasz nowy adres – ul. Świętojerska 12, 00-236 Warszawa – w pobliżu szlaków turystycznych – Nowe Miasto, 150 m od ul. Freta.

Mapka_Swietojerska

Lokal usytuowany jest na parterze z wejściem wprost z ulicy, a przestrzeń jaką dysponujemy, pozwoli w części przeznaczyć ją
na ogólnie dostępną ekspozycję naszych zbiorów muzealnych i archiwalnych.
Realizację tych wspaniałych planów, uzależniamy od pozyskania niezbędnych środków, jednak jesteśmy pełni optymizmu,
że wszystko się powiedzie i za kilka miesięcy będziemy mogli gościć naszych przyjaciół, sympatyków,
gości ciekawych naszych zbiorów i turystów odwiedzających Warszawę.

Nowa publikacja o archidiecezji lwowskiej obrządku ormiańskokatolickiego

Właśnie ukazała się obszerna publikacja dr. Tomasza Krzyżowskiego pt. Archidiecezja lwowska obrządku ormiańskokatolickiego w latach 1902-1938. Jak przedstawił ją dr hab. Andrzej A. Zięba: Kościół ormiańskokatolicki w Polsce pod kierownictwem arcybpa Józefa Teodorowicza przeżył w pierwszych czterech dziesięcioleciach XX wieku odrodzenie. Pierwsze w jego dziejach media (czasopisma, audycje radiowe), renesans organizacji świeckich wiernych w nowoczesnej formie, wspaniała katedra, w której sacrum uzyskało niezwykłą kreację artystyczną, odnowienie kontaktów z macierzystą wspólnotą ormiańskich katolików w innych krajach, plany misyjne i wizja posłannictwa w społeczeństwie Polski i wobec Armenii – to niezaprzeczalne osiągnięcia, które mogły przynieść dobro w różnych wymiarach, narodowym ormiańskim i religijnym katolickim oraz ekumenicznym. Jak wiemy, tak się nie stało z powodu hekatomby, jaką Kościół ten i jego wierni doświadczyli w trakcie i w wyniku drugiej wojny światowej. Powszechnie przypisywano te osiągnięcia arcypasterzowi, człowiekowi o wielkiej osobowości i prestiżu przekraczającego granice konfesyjne. I bez wątpienia to był Kościół odnowiony przez niego, ale nie samotnie. Książka Tomasza Krzyżowskiego uzupełnia naszą wiedzę o źródłach i kierunkach odrodzenia, pokazując jak działały struktury tego Kościoła, jego instytucje, kapłani, zakon żeński, wierni. Autor okazał wielki kunszt w poznawaniu i analizie źródeł. Stworzył rzetelną, bogatą w dane, dobrze skomponowaną monografię. Jest to wierna historiograficzna rekonstrukcja procesu budowy łączącej mistyczne z ludzkim, której drugi z tych wątków przerwała nieubłagana Historia.
Bogato ilustrowaną książkę liczącą ponad 700 stron wydał krakowski Ośrodek Badań nad Kulturą Ormiańską w Polsce jako trzeci tom z serii “Biblioteka Lehahayer”. Publikację do druku przygotowała Księgarnia Akademicka, a współfinansowała jej wydanie Fundacja Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich z dotacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. W sprawie nabycia książki proszę zwracać się do Księgarni Akademickiej: https://akademicka.com.pl/.

Fundacja „Aniw”

ANIW_logoFundacja Rozwoju i Wspierania Studiów Ormiańskich „Aniw”, działająca na Białorusi, odnowiła swoją stronę internetową https://www.aniv.fund/. Oprócz podstawowych informacji o fundacji, odwiedzający tę stronę mogą zapoznać się z planowanymi działaniami oraz przeczytać najświeższe informacje z dziedziny armenistyki. Najważniejszym działem serwisu jest Biblioteka, w której można znaleźć książki wydane przez Fundację „Aniw”, artykuły naukowe i inne materiały z zakresu armenistyki, a także przydatne linki do tematycznych zasobów elektronicznych. Na stronie znajduje się także Archiwum Magazynu „ANIW”.
Wśród zaprezentowanych ostatnio materiałów, ukazała się mapa “Ormianie na ziemiach Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego w XIV-XVIII wiekach”, wydana staraniem i przy współpracy Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich.
Strona Fundacji jest dostępna w trzech językach: ormiańskim, angielskim i rosyjskim.

Dary z klasztoru w Wołowie

Siostry Benedyktynki z Wołowa, spadkobierczynie Panien Benedyktynek Ormiańskich ze Lwowa, 10 stycznia tego roku, przekazały Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich kolejny niezwykle cenny dar – pozostałe 4 portrety ksień benedyktynek lwowskich i obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem.
Pierwszej z ksień – Marianny Nersesewiczówny oraz portrety Anny Ludwiki Krzysztofowiczówny, Kajetany Rozalii Sarkisiewiczówny i Janiny Alojzy Janowiczówny. Te cztery obrazy uzupełniają kolekcję 11 istniejących i zachowanych portretów ksień konwentu benedyktynek ormiańskich ze Lwowa. Poprzednio otrzymaliśmy od Sióstr z Wołowa 7 obrazów, które już zostały poddane specjalistycznym badaniom i konserwacji, dzięki której odzyskały dawny wspaniały blask, zachowując jednak wszelkie ślady upływu czasu od ich powstania. Przekazanie tych portretów, dla Fundacji jest historycznym wydarzeniem, uzyskujemy jeden z najcenniejszych artefaktów minionej epoki, upamiętnienie konwentu benedyktynek ormiańskich, a zarazem wyjątkową kolekcję obrazów, dających pogląd na przemiany w malarstwie tamtego czasu.

Podpisanie umowy przekazania

Umowę i protokół przekazania podpisała s. Maria Danuta Trybuła, przełożona klasztoru, ze strony Fundacji, Maria Ohanowicz-Tarasiuk, prezes Zarządu, w akcie przekazania obrazów uczestniczyła wielokrotna bywalczyni tego miejsca – Romana Obrocka. W trakcie wizyty Siostra Maria, pokazała nam piękny relikwiarz ze szczątkami św. Rypsymy i św. Benedykta, oraz oryginalny pastorał, który widnieje na trzech ostatnich portretach ksień, miałyśmy również możliwość odwiedzenia klasztornej kaplicy.

Pragniemy tą drogą raz jeszcze podziękować Siostrom za wspaniałomyślny dar dla Fundacji, dzięki tej decyzji
te bezcenne dla historii konwentu benedyktynek portrety, uratowane zostaną przed degradacją spowodowaną
upływem czasu i odzyskają dawną świetność.

mot

Tomasz Wartanowicz. Polskie losy, polskie dramaty polskiego Ormianina

Dziękujemy dr Aleksandrze Ziółkowskiej-Boehm, autorce książki „Lepszy dzień nie przyszedł już”, w której pisze o losach rodziny Wartanowiczów, w tym o śp. Tomaszu Wartanowiczu, za nadesłanie wspomnieniowego tekstu:
Tomasz Wartanowicz. Fot. Zbigniew KordysDr Tomasz Wartanowicz – wieloletni pracownik naukowy Politechniki Warszawskiej w Instytucie Techniki Cieplnej, był synem Józefa i Stanisławy (Stachny) z domu Lewandowskiej. Urodził się we Lwowie.
Ojciec Tomasza, Józef Wartanowicz w rodzinnym majątku w Dźwiniaczu prowadził winnice i sady, udzielał się społecznie, był prezesem Komisji Ogrodniczo-Sadowniczej Lwowskiej Izby Rolniczej, członkiem Kuratorium Państwowej Szkoły Ogrodniczej w Zaleszczykach. Tuż przed wybuchem drugiej wojny światowej dostał powołanie do wojska i w stopniu kapitana Wojska Polskiego odbył kampanię wrześniową, z której wrócił do Zaleszczyk, gdzie przebywała żona z małym Tomkiem.
Zamieszkali w pensjonacie pani Sokołowej, ale niebawem władze sowieckie nakazały im opuścić Zaleszczyki. Józef z rodziną przeniósł się do Stanisławowa.
Kiedy 12 września 1941 roku do Stanisławowa wkroczyły wojska niemieckie, Józef włączył się w działalność podziemną. Miesiąc później przyszło Gestapo, zrobiono rewizję zakończoną zabraniem Józefa i Stachny na przesłuchanie.
Tomek, gdy w czasie rewizji rozsypały się rodzinne fotografie, ukląkł i zaczął je przeglądać. Gdy zobaczył zdjęcie ojca w mundurze oficerskim, ukradkiem schował je do kieszeni. Jakby rozumiał, że ważne jest, aby jej nie znaleziono. Jeden z Niemców widząc co robi, z rozmachem kopnął chłopca w plecy. Rodzice byli już zabrani na Gestapo, zapłakana babcia zajęła się wnukiem. Tomasz na zawsze zapamiętał, jak leżał na podłodze, długo nie mogąc złapać oddechu.
czytaj dalej…

Odszedł do Pana

5 stycznia 2021 z naszej ormiańskiej społeczności odszedł do Pana Tomasz Wartanowicz.
Nabożeństwo żałobne odbędzie się w piątek, 22 stycznia 2021 o godzinie 14:00 w Domu Pogrzebowym na Cmentarzu Komunalnym Północnym (Wólka Węglowa) sala “A”, po którym nastąpi wyprowadzenie urny na cmentarz miejscowy do grobu rodzinnego.

Tomasz Wartanowicz urodził się we Lwowie. Po śmierci ojca, Józefa, w 1942 roku, wyjechał z matką do centralnej Polski. Jak wspominał w książce-albumie “Ormiańska Warszawa”: “Przez pamięć o ojcu, gorliwym Ormianinie, moja mama i babka, pomimo tego, że nie były Ormiankami, od najmłodszych lat uświadamiały mnie o pochodzeniu ormiańskim i zasługach ojca i w ogóle Ormian dla Polski. Efektem tej edukacji było i jest poczucie że jestem dumny z mego ormiańskiego rodowodu“. Był doktorem nauk fizycznych, pracownikiem naukowym Politechniki Warszawskiej w Instytucie Techniki Cieplnej. Zmarł 5 stycznia 2021 roku w Warszawie.
Regularnie uczestniczył w naszych uroczystościach i spotkaniach, mszach ormiańskokatolickich; na ostatniej był 11 października 2020 roku. Zawsze uprzejmy i miły, żywo interesujący się sprawami naszej społeczności. Ter wohormia.

fot. Sławomir Kubala (“Ormiańska Warszawa”)

Ormianie polscy, Ormianie kieleccy – film Pawła Grzesika

“Ormianie polscy, Ormianie kieleccy”, to 15-minutowy film opublikowany na YouTubie a opracowany przez dr. Pawła Grzesika z Muzeum Narodowego w Kielcach, które w dobie pandemii przeniosło swoje działania do internetu. Autor filmu przybliża historię Armenii, opowiada o historii Ormian w Polsce, zabytkach kultury w zbiorach kieleckiego Muzeum oraz przywołuje postaci Ormian związanych z Kielcami.

Wirtualny Świat Polskich Ormian